Dit idee staat in een lange traditie van dromen over de ideale stad. Sommige daarvan strandden op een pijnlijke manier. Juist daaruit halen we de scherpste lessen.
| Bron | Wat we overnemen | Wat we bewust anders doen |
|---|---|---|
| Garden City Ebenezer Howard, 1898 |
Stad en natuur verzoend, concentrisch opgebouwd, een netwerk van steden gescheiden door groen (de Social City). | Niets, dit is grotendeels het fundament. We maken het alleen concreet met moderne techniek. |
| EPCOT Walt Disney, 1966 |
Concentrische opzet, greenbelt, verkeer verticaal gescheiden, continu vervoer op afroep, de stad is nooit af. | Eigenaarschap en democratie in plaats van een bedrijf dat alles bezat en bewoners als testpubliek behandelde. |
| Star Trek de Federatie |
Bijdrage aan de gemeenschap bepaalt je leefcomfort, niet vermogen. Geld is niet meer de baas. | We vullen het gat dat Trek openliet: een eerlijke manier om het schaarse, zoals ligging, te verdelen. |
Ruim honderd jaar geleden schetste Howard een stad die stad en natuur met elkaar verzoent: concentrisch, groen, op menselijke maat. En cruciaal, hij dacht niet aan één stad maar aan een cluster ervan, verbonden door snel vervoer en gescheiden door landschap. Dat noemde hij de Social City. Ons netwerk van steden is in feite zijn model, onbewust opnieuw uitgevonden en met moderne techniek ingevuld.
Disney's originele EPCOT is nooit als stad gebouwd, maar het plan lijkt griezelig veel op het onze: een radiale stad met een greenbelt, verkeer verticaal gescheiden, auto's ondergronds, en een continu vervoerssysteem op afroep. Maar het strandde op de sociale kant. Bewoners huurden alleen, bezaten geen grond, hadden geen stemrecht en moesten verplicht werken. Technisch een utopie, maar een bedrijfsstad zonder ziel. Dat is precies de fout die wij niet maken: bij ons is de stad van de bewoners.
In Star Trek is geld op Aarde afgeschaft. Mensen werken uit passie en om zichzelf en de gemeenschap te verbeteren, en inzet leidt tot leefcomfort. Precies onze filosofie. Maar er zit een gat in: een replicator kan spullen namaken, maar geen grond. Wie krijgt de wijngaard in Frankrijk, of het huis met uitzicht? Star Trek legt het nooit uit. Onze credits zijn het ontbrekende hoofdstuk: een eerlijke, transparante manier om juist dat schaarse te verdelen, zonder dat geld weer de baas wordt.
Verdwaald in de begrippen? Het lexicon legt ze uit. Of volg het bouwlog terwijl het concept groeit.
Naar het lexicon